Od czerwca 2025 r. weszły w życie nowe zasady dotyczące zatrudniania osób niepełnosprawnych. Zmiany w przepisach dotyczą także procedury orzekania o stopniu niepełnosprawności. Chodzi np. o sytuacje, gdy u danej osoby zdiagnozowano rzadką chorobę genetyczną o stałym, niezmiennym przebiegu albo zespół Downa – w takich przypadkach orzeczenie będzie wydawane na minimum 7 lat. Zmienia się także zasiłek po utracie pracy. W artykule rozwiniemy najważniejsze tematy i nowe obowiązujące przepisy.

Nowe okresy ważności zaświadczeń osób niepełnosprawnych

W czerwcu zaczęły obowiązywać nowe przepisy nowelizacji rozporządzenia w sprawie orzekania o niepełnosprawności, które zmieniają okres ważności zaświadczenia o stanie zdrowia z 30 dni na 3 miesiące. Jest to dokument, który osoba niepełnosprawna załącza do wniosku o wydanie orzeczenia.

Jakie zmiany w orzekaniu o stopniu niepełnosprawności?

11 czerwca 2025 weszły w życie przepisy zmieniające procedurę orzekania o niepełnosprawności. Tak jak wspomniano wcześniej, orzeczenia będą wydawane na dłuższy okres niż dotychczas w następujących przypadkach:

choroba genetyczna o jednorodnym i niezmiennym przebiegu lub zespół Downa – na okres nie krótszy niż 7 lat;
dzieci – na okres minimum 3 lat;
potwierdzenie u dziecka choroby genetycznej o jednorodnym i niezmiennym przebiegu lub zespołu Downa – do ukończenia 16 roku życia.

Osoba z niepełnosprawnością może być sklasyfikowana w jednym z trzech stopni:

lekkim,
umiarkowanym
lub znacznym.

W przypadku każdego stopnia komisja orzeka czy będzie przyznany na czas określony lub na stałe. Według wiedzy medycznej naruszenie organizmu można uznać za stałe, trwałe, jeśli stan zdrowia nie wskazuje na poprawę, bądź jako okresowe, jeżeli stan zdrowia może ulec poprawie.

Zmiany w zasiłku po utracie pracy dla osób niepełnosprawnych

Kolejna zmiana obowiązująca od czerwca 2025 r. dla osób niepełnosprawnych to wydłużenie okresu pobierania zasiłku. Chodzi tu o świadczenie dla osób, które są bezrobotne i niepełnosprawne. Okres wydłużono ze 180 do 365 dni. Odnosi się to do osób niepełnosprawnych ze stopniem znacznym, umiarkowanym, a także lekkim. Również nie ma znaczenia, czy orzeczenie dotyczy częściowej, czy też stałej niezdolności do pracy.

Regulacje nowej ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia mają pozytywny wpływ także na opiekunów osób niepełnosprawnych. W wyniku zmian, do rocznego okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych zaliczane są także świadczenia związane z opieką. Są to świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy i zasiłek dla opiekuna.

Polski Akt o Dostępności

28 czerwca 2025 r. wchodzi w życie ustawa „Polski Akt o Dostępności”, która mówi, że firmy muszą zadbać o to, żeby niektóre produkty i usługi były dostępne dla wszystkich – również dla osób z różnymi potrzebami. To naprawdę istotne zmiany, bo tym razem obowiązek zadbania o dostępność dotyczy firm z sektora prywatnego. Nowe przepisy obejmują m.in. takie rzeczy jak:

komputery,
terminale płatnicze,
bankomaty,
biletomaty
czy czytniki e-booków.

Dotyczą też np. usług telekomunikacyjnych albo tych dostępnych przez aplikacje mobilne.

Nowe przepisy jasno określają, co musi być dostępne dla osób z niepełnosprawnościami. Przewidują także wysokie kary, jeśli te zasady nie będą przestrzegane. Przez pierwsze dwa lata firmy nadal będą mogły korzystać z produktów, które nie spełniają nowych wymagań. Oczywiście, o ile zaczęły z nich korzystać jeszcze przed tą datą.

Podsumowanie

Czas obowiązywania orzeczenia jest uzależniony od indywidualnej sytuacji danej osoby. Zgodnie z nowymi przepisami:

wprowadzono minimalny okres ważności orzeczeń – wynoszący 3 lata dla dzieci oraz 7 lat dla osób z określonymi rzadkimi schorzeniami genetycznymi;
wydłużono okres pobierania świadczeń dla osób niepełnosprawnych i ich opiekunów;
zaświadczenie o stanie zdrowia będzie teraz ważne nie 30 dni, a aż 3 miesiące.